Norsko žádá Financial Times o opravu reportáže o telefonátu s Putinem
Norský premiér Jonas Gahr Støre a finský prezident Alexander Stubb telefonicky jednali s Vladimirem Putinem. Støre později popřel tvrzení Financial Times, že Putin téměř celou rozmovu věnoval výkladu středověké slovanské historie та domінував розмові. Norsko požádalo novináře o opravu článku, ale Financial Times úpravu i zveřejnění opravy odmítla.
Hlavní body
- Telefonát s Putinem se konal 27. října a trval přibližně 90 minut.
- Jonas Gahr Støre a Alexander Stubb jednali jako lídři svých zemí, nikoli jménem Evropy.
- Podle Støreho měli účastníci přibližně stejně prostoru na řeč a Putin rozhovor nedominoval.
- Při hovoru se používal tlumočník a část času zabral překlad.
- Evropští lídři požadovali přímější dialog s Ruskem, včetně jasných kroků k ukončení války.
- Financial Times odmítl návrh na opravu článku i na zveřejnění vyvrácení.
- Zelenskyj po telefonátі заявил, že Rusko je podle něj vážně naladěno na jednání převorovacích skupin v Abú Dhabí.
Proč je to důležité
Spory se týká podstaty telefonátu: zda šlo především o jednání o deeskalaci, ukončení války a zabezpečení ukrajinských zájmů, nebo o rozmovu, kterou převážně ovládl Putinův historický výklad. Zároveň ukazuje neshodu mezi popisem účastníků a zprávou Financial Times, která se opírala o tři anonymní zdroje. Protože Financial Times odmítla Støreho výzvu, zůstávají oba popisy nevyřešené.
Co se stalo
Premiér Norska Jonas Gahr Støre a prezident Finska Alexander Stubb telefonicky oslovili Vladimira Putina 27. října. Původně měla hovor trvat o něco méně než 30 minut, nakonec však trval přibližно 90 хвилин, причому část času zabral překlad. Podle Støreho se účastníci rozdělili o prostor přibližně rovnoměrně. Evropští lídři přitom předali své návrhy týkající se deeskalace, ukončení ruské války proti Ukrajině, bezpečnostních záruk pro Ukrajinu, ochrany energetické infrastruktury a lodí převážejících ukrajinské zrno, výměny vězňů a vytvoření evropského komunikačního kanálu s Ruskem. Po rozmově informovali Ukrajinskou komisii, která byla o telefonátu předem informována, a následně také Volodymyra Zelenského.
Jak to popisují ukrajinské zdroje
Ukrajinská média se zaměřují na otázku, zda se evropští lídři dokázali prosadit návrhy týkající se ukončení války a захисту інтересів України. V popiseх особливо виділяються деескалація, припинення війни Росії проти України, гарантії безпеки, захист енергетичної та зернової інфраструктури, можливий обмін військовополоненими та перспективи європейського каналу діалогу. Окремо підкреслюється значення розмови для наступних переговорів України, Росії та США.
Jak to popisují zahraniční zdroje
Міжнародне висвітлення зосереджується на медіаспорі між прем'єром Норвегії та Financial Times щодо змісту й балансу розмови європейських лідерів із Путіним. У версії Стьоре та Стубба наголошено на їхніх пропозиціях, відповіді Путіна, приблизно однаковому часу говоріння та використанню перекладача.
V čem se zpravodajství liší
Financial Times повідомила з посиланням на три анонімні джерела, що Путін присвятив майже весь час розмови викладу середньовічної слов’янської історії та історичних пояснень конфлікту з Україною. Натомість Стьоре сказав, що Путін говорив за бажання учасників після викладу їхніх позицій, час говоріння був приблизно однаковим, а Путін не домінував і не перехопив ініціативу. Норвезька сторона попросила Financial Times виправити публікацію або опублікувати спростування, але видання відмовилося.
Souvislosti
Дзвінок відбувся напередодні мирних переговорів за посередництва США, запланованих на наступний місяць. Прем'єр Норвегії та президент Фінляндії взяли участь як лідери своїх країн, а не від імені Європи, хоча Європейська комісія була про розмову поінформована заздалегідь. Це був перший прямий контакт Путіна з європейськими лідерами, які підтримують Україну, після розмови з Еммануелем Макроном у липні 2025 року.